Wat valt op in Workum?
Dunbevolkt
173 inwoners per km² tegenover 539 landelijk (2026)
Minder inwoners met een herkomst buiten Europa
7,6% tegenover 19% landelijk (2026)
De huisarts is verder weg dan gemiddeld
2,1 km tegenover 1,1 km landelijk (2025)
De supermarkt is verder weg dan gemiddeld
1,5 km tegenover 1 km landelijk (2025)
Bron: CBS. Vergeleken met het landelijk gemiddelde van hetzelfde jaar.
Gezondheid in Súdwest-Fryslân: wat valt op?
In Súdwest-Fryslân loopt het aandeel dat tevreden is met het groen in de buurt per buurt uiteen van 51,9% (Sneek binnen de grachten) tot 94,0% (Loënga)
Een verschil van 42,1 procentpunt tussen de buurten met de laagste en de hoogste score, onder 45 buurten met minstens 500 inwoners. Het zijn modelschattingen: ze zeggen iets over de buurt, niet over de afzonderlijke bewoners.
Bron: Gezondheidsmonitor (GGD'en, CBS en RIVM), 2024 (modelschatting)
Súdwest-Fryslân: minder mensen met geldzorgen én minder sterfte aan ziekten van de ademhalingsorganen
12,2% van de volwassenen heeft moeite met rondkomen (landelijk 15,3%) en een sterfte-indexcijfer van 85 voor ziekten van de ademhalingsorganen. In gemeenten met meer mensen met geldzorgen is de sterfte aan ziekten van de ademhalingsorganen gemiddeld hoger (verband 0,47, over 337 gemeenten). Dat is een samenhang, geen bewijs dat het ene het andere veroorzaakt.
Bron: Gezondheidsmonitor en CBS/RIVM-sterfte, eigen berekening
In Súdwest-Fryslân hebben minder mensen moeite met rondkomen dan in Nederland
12,2% van de volwassenen heeft moeite met rondkomen, tegenover 15,3% in Nederland.
Bron: Gezondheidsmonitor (GGD'en, CBS en RIVM), 2024 (modelschatting)
In Súdwest-Fryslân sterven 15% minder mensen aan ziekten van de ademhalingsorganen dan gemiddeld
Sterfte-indexcijfer 85 over 2021 t/m 2024 (Nederland = 100), gecorrigeerd voor leeftijd en geslacht.
Bron: CBS/RIVM, sterfte-indicatoren 2021 t/m 2024
Cijfers per wijk en buurt zijn modelschattingen. Alle gezondheidscijfers staan hieronder bij ‘Alle cijfers per onderwerp’.
Súdwest-Fryslân in het kort
Súdwest-Fryslân is met bijna 91.000 inwoners een grote gemeente, waar het inwonertal de afgelopen vijf jaar nauwelijks veranderd is. Het is er ruim drie keer zo dun bevolkt als landelijk.
- inwoners+0,6% sinds 2021
- 90.521
- huishoudensgemiddeld 2,1 personen
- 41.387
- gemiddelde WOZ-waardelandelijk € 398.000
- € 317.000
- inwoners per km²landelijk 539
- 173
Leeftijdsopbouw (2026)
Een op de vier inwoners is 65 jaar of ouder, landelijk is dat een op de vijf.
- 0 tot 15 jaar: 15%
- 15 tot 25 jaar: 11%
- 25 tot 45 jaar: 21%
- 45 tot 65 jaar: 28%
- 65 tot 80 jaar: 19%
- 80+ jaar: 7%
Súdwest-Fryslân vergeleken met Nederland
Gemiddelde WOZ-waarde 2025
€ 317.000 · landelijk € 398.000
Ongeveer een vijfde goedkoper dan landelijk.
Gemiddeld bruto jaarinkomen per inwoner 2024
€ 31.100 · landelijk € 34.900
Ongeveer een tiende lager dan landelijk.
Huurwoningen 2025
35% · landelijk 42%
Bijna een vijfde minder dan landelijk.
Inwoners met werk 2024
72% · landelijk 72%
Ongeveer even hoog als landelijk.
Inwoners van 65 jaar en ouder 2026
25% · landelijk 21%
Ongeveer een vijfde meer dan landelijk.
Afstand tot de huisarts 2025
2,1 km · landelijk 1,1 km
Twee keer zo ver als landelijk.
Het streepje is het landelijk gemiddelde. Bron: CBS.
Alle cijfers per onderwerp
Bevolking
90.521inwoners
Er zijn ruim 41.000 huishoudens, gemiddeld met 2,1 personen. Met 173 inwoners per km² is Súdwest-Fryslân ruim drie keer zo dun bevolkt als landelijk.
Bekijk de cijfersVerberg de cijfers
| Kenmerk | Súdwest-Fryslân | 5 jaar eerder | Verschil | Nederland |
|---|---|---|---|---|
| Inwoners2026 | 90.521 | 89.999 | +0,6% | 18.130.208 |
| Huishoudens2026 | 41.387 | 40.192 | +3,0% | 8.474.674 |
| Gemiddelde huishoudensgrootte2026 | 2,1 | 2,2 | -0,1 | 2,1 |
| Inwoners per km²2026 | 173 | 172 | +0,6% | 539 |
| Oppervlakte totaal (hectare)2026 | 90.786 | 90.787 | -0,0% | 4.154.337 |
Wonen
€ 317.000gemiddelde WOZ-waarde van een woning
In Súdwest-Fryslân staan ongeveer 43.000 woningen, waarvan ongeveer twee derde koopwoningen. Een woning is gemiddeld € 317.000 waard, ongeveer een vijfde goedkoper dan landelijk.
Bekijk de cijfersVerberg de cijfers
| Kenmerk | Súdwest-Fryslân | 5 jaar eerder | Verschil | Nederland |
|---|---|---|---|---|
| Woningvoorraad2025 | 43.118 | 42.119 | +2,4% | 8.274.478 |
| Gemiddelde WOZ-waarde2025 | € 317.000 | € 217.000 | +46,1% | € 398.000 |
| Koopwoningen2025 | 65% | 65% | 0 pp | 57% |
| Huurwoningen2025 | 35% | 35% | 0 pp | 42% |
Inkomen en werk
€ 31.100gemiddeld bruto jaarinkomen per inwoner
Het gemiddelde bruto jaarinkomen per inwoner is € 31.100, ongeveer een tiende lager dan landelijk. 72% van de inwoners heeft werk, ongeveer even hoog als landelijk. Er zijn bijna 13.000 bedrijfsvestigingen.
Bekijk de cijfersVerberg de cijfers
| Kenmerk | Súdwest-Fryslân | 5 jaar eerder | Verschil | Nederland |
|---|---|---|---|---|
| Gemiddeld bruto jaarinkomen per inwoner2024 | € 31.100 | € 24.000 | +29,6% | € 34.900 |
| Personen in armoede2024 | 2,3% | – | – | 3,1% |
| Nettoarbeidsparticipatie2024 | 72% | 70% | +2 pp | 72% |
| Bedrijfsvestigingen2025 | 12.760 | 10.905 | +17,0% | 2.551.540 |
Voorzieningen en mobiliteit
2,1 kmgemiddelde afstand tot de huisarts
Voor de huisarts reis je gemiddeld 2,1 km, twee keer zo ver als gemiddeld in Nederland; een grote supermarkt ligt op 1,5 km en een school op 1,0 km. Gemiddeld heeft een huishouden 1,1 auto's.
Bekijk de cijfersVerberg de cijfers
| Kenmerk | Súdwest-Fryslân | 5 jaar eerder | Verschil | Nederland |
|---|---|---|---|---|
| Afstand tot huisarts2025 | 2,1 km | 1,9 km | +0,2 | 1,1 km |
| Afstand tot grote supermarkt2025 | 1,5 km | 1,4 km | +0,1 | 1,0 km |
| Afstand tot school2025 | 1,0 km | 1,0 km | 0,0 | 0,8 km |
| Personenauto's per huishouden2026 | 1,1 | – | – | 0,9 |
Misdaadcijfers
In 2025 registreerde de politie bijna 2.800 misdrijven in Súdwest-Fryslân. Per inwoner is dat ongeveer een derde lager dan landelijk. Het aantal is ten opzichte van 2020 gedaald met ongeveer een tiende. De grootste categorie is vermogensmisdrijven, goed voor bijna de helft van het totaal.
- misdrijven in 20252020: 3.020
- 2.765
- per 1.000 inwonerslandelijk 45,2
- 30,5
- Vermogensmisdrijvengrootste categorie
- 1.315
Bekijk de cijfersVerberg de cijfers
Ontwikkeling per jaar
| 2019 | 3.165 | 35,3 /1.000 | |
| 2020 | 3.020 | 33,6 /1.000 | |
| 2021 | 2.835 | 31,5 /1.000 | |
| 2022 | 2.860 | 31,7 /1.000 | |
| 2023 | 2.705 | 29,8 /1.000 | |
| 2024 | 2.695 | 29,8 /1.000 | |
| 2025 | 2.765 | 30,5 /1.000 |
Soort misdrijf (2025)
| Vermogensmisdrijven | 1.315 | 14,5 /1.000 |
| Vernielingen,misdropenborde/gezag | 525 | 5,8 /1.000 |
| Verkeersmisdrijven | 515 | 5,7 /1.000 |
| Gewelds- en seksuele misdrijven | 310 | 3,4 /1.000 |
| Misdrijven WvSr (overig) | 40 | 0,4 /1.000 |
| Drugsmisdrijven | 30 | 0,3 /1.000 |
| Misdrijven overige wetten | 20 | 0,2 /1.000 |
| Vuurwapenmisdrijven | 10 | 0,1 /1.000 |
Bron: CBS en politie, geregistreerde criminaliteit per gemeente. De politie registreert alleen misdrijven waarvan melding of aangifte is gedaan.
Voorzieningen in de buurt
In Súdwest-Fryslân is de dichtstbijzijnde huisartsenpraktijk gemiddeld 2,1 km van een woning, twee keer zo ver als gemiddeld in Nederland. Binnen 1 km liggen gemiddeld 1,2 grote supermarkten, binnen 3 km 4,9. Een basisschool ligt gemiddeld op 1,0 km en binnen 1 km zijn er gemiddeld 1,2. Het dichtstbijzijnde treinstation is gemiddeld 5,0 km weg, ongeveer even ver als gemiddeld in Nederland. Het dichtstbijzijnde ziekenhuis ligt gemiddeld op 8,6 km, bijna driekwart verder weg dan gemiddeld in Nederland.
Bekijk de cijfersVerberg de cijfers
| Voorziening | Súdwest-Fryslân: afstand | Gemiddeld aantal binnen bereik | Nederland: afstand |
|---|---|---|---|
| Huisartsenpraktijk | 2,1 km | 0,6 binnen 1 km | 1,1 km |
| Apotheek | 2,2 km | – | 1,3 km |
| Ziekenhuis | 8,6 km | 0,4 binnen 5 km | 5,0 km |
| Grote supermarkt | 1,5 km | 1,2 binnen 1 km | 1,0 km |
| Overige dagelijkse boodschappen | 1,3 km | 4,1 binnen 1 km | 0,9 km |
| Restaurant | 1,4 km | 4,3 binnen 1 km | 0,9 km |
| Café | 2,2 km | 1,2 binnen 1 km | 1,5 km |
| Kinderdagverblijf | 1,0 km | 1,4 binnen 1 km | 0,7 km |
| Buitenschoolse opvang | 1,0 km | 1,5 binnen 1 km | 0,7 km |
| Basisschool | 1,0 km | 1,2 binnen 1 km | 0,8 km |
| Middelbare school | 4,3 km | 1,9 binnen 3 km | 2,5 km |
| Treinstation | 5,0 km | – | 5,2 km |
| Bibliotheek | 3,2 km | – | 2,0 km |
| Zwembad (binnen) | 4,4 km | – | 3,5 km |
| Museum | 3,9 km | 1,2 binnen 5 km | 4,0 km |
| Bioscoop | 9,8 km | 0,5 binnen 5 km | 6,6 km |
Bron: CBS, Nabijheid voorzieningen (2025). Afstanden en aantallen zijn gemiddelden over alle woningen in het gebied, gemeten over de weg.
Energieverbruik
Een woning in Súdwest-Fryslân gebruikt gemiddeld 920 m³ aardgas per jaar, bijna een vijfde meer dan gemiddeld in Nederland. De elektriciteitslevering is gemiddeld 2.550 kWh per woning, ongeveer even veel als gemiddeld in Nederland; na aftrek van wat zonnepanelen terugleveren is dat 1.530 kWh.
Bekijk de cijfersVerberg de cijfers
| Kenmerk | Súdwest-Fryslân | Nederland (gemiddelde) |
|---|---|---|
| Aardgasverbruik per woning | 920 m³ | 790 m³ |
| Elektriciteitslevering per woning | 2.550 kWh | 2.580 kWh |
| Netto elektriciteitslevering (na teruglevering) | 1.530 kWh | 1.810 kWh |
Bron: CBS, Energieverbruik particuliere woningen (2025). Gemiddelden per woning; gebieden met te weinig woningen worden door het CBS niet getoond.
Werk en uitkeringen
In Súdwest-Fryslân heeft 72% van de inwoners van 15 tot 75 jaar werk, ongeveer even hoog als landelijk. 16% van de werkenden is zzp'er (landelijk 14%). Van de inwoners vanaf 15 jaar ontvangt 3% bijstand (landelijk 3%), 1% een werkloosheidsuitkering (landelijk 1%), 4% een arbeidsongeschiktheidsuitkering en 26% AOW; 2.100 mensen leven van bijstand.
Bekijk de cijfersVerberg de cijfers
| Kenmerk | Súdwest-Fryslân | Nederland |
|---|---|---|
| Netto arbeidsparticipatie (2024) | 72% | 72% |
| Werknemers (% van de werkenden) | 79% | 83% |
| Werknemers met flexibele arbeidsrelatie | 25% | 27% |
| Zelfstandigen zonder personeel (zzp) | 16% | 14% |
| Bijstand (% van de inwoners vanaf 15 jaar, 2026) | 3% | 3% |
| Werkloosheidsuitkering | 1% | 1% |
| Arbeidsongeschiktheidsuitkering | 4% | 5% |
| AOW | 26% | 22% |
Bron: CBS, Arbeidsdeelname (2024) en Personen met een uitkering (maart 2026). Het CBS rondt af en laat gebieden met weinig inwoners weg.
Welvaart en opleiding
26% van de inwoners van 15 tot 75 jaar heeft een hbo- of wo-opleiding, landelijk is dat 33%; 26% heeft hooguit basisonderwijs, vmbo of mbo 1 (landelijk 26%). Van de huishoudens in Súdwest-Fryslân hoort 40% bij de 40% met de laagste financiële welvaart van Nederland en 16% bij de 20% met de hoogste: een verdeling die dicht bij het landelijk beeld ligt. De sociaal-economische status (SES-score van het CBS) ligt rond het landelijk gemiddelde. 53% van de inwoners heeft de afgelopen vier jaar voortdurend gewerkt, 5% had in die periode geen werk.
Bekijk de cijfersVerberg de cijfers
| Kenmerk | Súdwest-Fryslân | Nederland |
|---|---|---|
| Laag opgeleid (2024) | 26% | 26% |
| Middelbaar opgeleid | 47% | 41% |
| Hoog opgeleid | 26% | 33% |
| Huishoudens met laagste financiële welvaart (2024) | 40% | 40% |
| Huishoudens met middelste financiële welvaart | 44% | 40% |
| Huishoudens met hoogste financiële welvaart | 16% | 20% |
| SES-score (0 = landelijk gemiddelde) | 0,04 | 0 |
| Afgelopen 4 jaar voortdurend werkzaam | 53% | – |
| Gepensioneerd | 33% | – |
Bron: CBS, Sociaal-economische status (2024) en Bevolking 15 tot 75 jaar naar opleidingsniveau (2024). De percentielgroepen verdelen alle Nederlandse huishoudens in 40%, 40% en 20%, dus landelijk is dat per definitie 40%, 40% en 20%.
Zorg en ondersteuning
In 2025 kregen ruim 7.500 inwoners van Súdwest-Fryslân ondersteuning vanuit de Wmo, zoals hulp bij het huishouden, hulpmiddelen of begeleiding: 83 per 1.000 inwoners (landelijk: 72). Ongeveer 2.490 jongeren tot 23 jaar kregen jeugdzorg in natura (afgerond op vijftallen door het CBS). In totaal maakten 138 van elke 1.000 inwoners gebruik van een maatwerkvoorziening in het sociaal domein (Wmo, jeugd of Participatiewet), landelijk 122.
Bekijk de cijfersVerberg de cijfers
| Kenmerk | Súdwest-Fryslân | Nederland |
|---|---|---|
| Wmo-cliënten, totaal (per 1.000 inwoners) | 83 | 72 |
| Hulp bij het huishouden (per 1.000 inwoners) | 40 | 32 |
| Ondersteuning thuis (per 1.000 inwoners) | 1 | 14 |
| Hulpmiddelen en diensten (per 1.000 inwoners) | 57 | 44 |
| Totaal cliënten met een voorziening (per 1.000 inwoners) | 138 | 122 |
| Alleen Wmo (per 1.000 inwoners) | 74 | 61 |
| Alleen jeugd (per 1.000 inwoners) | 26 | 24 |
| Alleen Participatiewet (per 1.000 inwoners) | 29 | 27 |
| Jeugdhulp zonder verblijf (aantal jongeren) | 2.355 | – |
| Jeugdhulp met verblijf (aantal jongeren) | 180 | – |
| Jeugdbescherming (aantal jongeren) | 200 | – |
| Jeugdreclassering (aantal jongeren) | 50 | – |
Bron: CBS, Wmo-cliënten (2025), Jongeren met jeugdzorg (2025) en Gebruik voorzieningen sociaal domein (2025). Het CBS rondt aantallen af en publiceert alleen cijfers voor gemeenten en wijken, niet voor buurten. Het gaat om aantallen gebruikers van gemeentelijke voorzieningen, niet om personen.
Gezondheid en leefstijl
Volgens de Gezondheidsmonitor (2024) geldt in Súdwest-Fryslân: 74,8% van de volwassenen ervaart de eigen gezondheid als goed (landelijk 72,8%); 16,5% van de volwassenen rookt (landelijk 17,2%); 49,7% van de volwassenen voldoet aan de beweegrichtlijn (landelijk 48,3%); 52,5% van de volwassenen heeft overgewicht (landelijk 51,6%).
Bekijk de cijfersVerberg de cijfers
Ervaren gezondheid en beperkingen
| Kenmerk | Súdwest-Fryslân 2024 | Súdwest-Fryslân 2020 | Nederland 2024 |
|---|---|---|---|
| Ervaart de eigen gezondheid als goed | 74,8% | 80,2% | 72,8% |
| Eén of meer langdurige aandoeningen | 35,0% | 33,0% | 34,9% |
| Langdurig beperkt vanwege gezondheid | 30,5% | 30,0% | 30,5% |
Leefstijl
| Kenmerk | Súdwest-Fryslân 2024 | Súdwest-Fryslân 2020 | Nederland 2024 |
|---|---|---|---|
| Rookt tabak | 16,5% | 18,4% | 17,2% |
| Overgewicht | 52,5% | 51,5% | 51,6% |
| Ernstig overgewicht (obesitas) | 16,7% | 14,6% | 16,7% |
| Voldoet aan de beweegrichtlijn | 49,7% | 53,2% | 48,3% |
| Sport wekelijks | 52,6% | 45,0% | 54,9% |
| Overmatig drinken | 5,7% | 7,0% | 5,8% |
| Zwaar drinken | 9,8% | 9,1% | 9,3% |
Mentaal welzijn en sociale contacten
| Kenmerk | Súdwest-Fryslân 2024 | Súdwest-Fryslân 2020 | Nederland 2024 |
|---|---|---|---|
| Eenzaam | 43,9% | 41,7% | 47,2% |
| Sterk eenzaam | 11,4% | 8,1% | 13,6% |
| (Heel) veel stress in de afgelopen 4 weken | 15,5% | 13,6% | 20,5% |
| Hoog risico op een angststoornis of depressie | 6,8% | 4,8% | 9,6% |
| Hoge veerkracht | 60,0% | – | 53,1% |
| Moeite met rondkomen | 12,2% | 11,2% | 15,3% |
| Mantelzorger | 14,3% | 13,2% | 13,7% |
| Doet vrijwilligerswerk | 31,4% | 32,3% | 24,7% |
Woonomgeving
| Kenmerk | Súdwest-Fryslân 2024 | Súdwest-Fryslân 2020 | Nederland 2024 |
|---|---|---|---|
| Tevreden met de woning | 90,5% | – | 88,1% |
| Tevreden met de woonomgeving | 89,9% | – | 86,9% |
| Tevreden met het groen in de omgeving | 87,1% | – | 84,1% |
| Ernstige geluidhinder door wegverkeer | 6,0% | 4,1% | 7,3% |
Bron: Gezondheidsmonitor Volwassenen en Ouderen (Gezondheidsmonitor (GGD'en, CBS en RIVM)), 2024. Cijfers per wijk en buurt zijn modelschattingen van het RIVM op basis van een enquête onder volwassenen; ze kunnen afwijken van de werkelijke situatie, vooral in kleine gebieden. Cijfers van 2012 en 2016 zijn niet goed te vergelijken met latere jaren en staan daarom niet in de tabel. Het gaat om percentages van de volwassen inwoners.
Sterfte en doodsoorzaken
In 2025 overleden 1.014 inwoners van Súdwest-Fryslân. 29% overleed aan kanker (landelijk 27%) en 26% aan hart- en vaatziekten (landelijk 21%). Na correctie voor leeftijd en geslacht ligt de sterfte over 2021 t/m 2024 in Súdwest-Fryslân dicht bij het landelijk gemiddelde.
Bekijk de cijfersVerberg de cijfers
Overledenen in 2025 naar doodsoorzaak
| Doodsoorzaak | Aantal in Súdwest-Fryslân | Aandeel in Súdwest-Fryslân | Aandeel in Nederland |
|---|---|---|---|
| Kanker (kwaadaardige nieuwvormingen) | 296 | 29,2% | 26,6% |
| Hart- en vaatziekten | 259 | 25,5% | 21,3% |
| Ziekten van de ademhalingsorganen | 69 | 6,8% | 9,0% |
| Overige doodsoorzaken (waaronder ongevallen) | 390 | 38,5% | 43,1% |
Sterfte-indexcijfer, 2021 t/m 2024 (Nederland = 100)
| Doodsoorzaak | Index Súdwest-Fryslân | Afwijking van het landelijk gemiddelde |
|---|---|---|
| Alle doodsoorzaken samen | 96 | −4% |
| Kanker (kwaadaardige nieuwvormingen) | 102 | +2% |
| Hart- en vaatziekten | 99 | −1% |
| Ziekten van de ademhalingsorganen | 85 | −15% |
Bron: CBS, Overledenen naar doodsoorzaak (2025) en Sterfte-indicatoren naar doodsoorzaak (CBS/RIVM, 2021 t/m 2024). Het indexcijfer houdt rekening met de leeftijds- en geslachtsopbouw: 100 is het landelijk gemiddelde. In kleine gemeenten schommelen deze cijfers sterk van jaar tot jaar. Een afwijking is geen bewijs dat de gemeente zelf de oorzaak is.
Bron: CBS, Kerncijfers wijken en buurten. Per kenmerk het laatste jaar waarvoor het CBS een waarde heeft.
Vergelijk de cijfers
Duurste wijken van Workum
- Zuidoost IJlst€ 397.000
- Weidestreek Zuidwest€ 397.000
- Woudsend€ 395.000