Wat valt op in Zaandijk?
Dicht bebouwd
2.242 inwoners per km² tegenover 539 landelijk (2026)
Meer inwoners met een herkomst buiten Europa
30% tegenover 19% landelijk (2026)
Supermarkten zijn dichtbij
0,7 km tegenover 1 km landelijk (2025)
Veel gezinnen met kinderen
36% tegenover 31% landelijk (2026)
Bron: CBS. Vergeleken met het landelijk gemiddelde van hetzelfde jaar.
Gezondheid in Zaanstad: wat valt op?
Zaanstad heeft het 15e hoogste percentage van 342 gemeenten: 18,2% van de volwassenen heeft moeite met rondkomen
Landelijk is dat 15,3%. De ranglijst gaat over alle gemeenten, van hoog naar laag.
Bron: Gezondheidsmonitor (GGD'en, CBS en RIVM), 2024 (modelschatting)
In Zaanstad loopt het aandeel eenzame inwoners per buurt uiteen van 35,9% (J.J. Allanbuurt) tot 71,3% (Achtersluispolder)
Een verschil van 35,4 procentpunt tussen de buurten met de laagste en de hoogste score, onder 59 buurten met minstens 500 inwoners. Het zijn modelschattingen: ze zeggen iets over de buurt, niet over de afzonderlijke bewoners.
Bron: Gezondheidsmonitor (GGD'en, CBS en RIVM), 2024 (modelschatting)
Zaanstad: meer rokers én meer sterfte aan ziekten van de ademhalingsorganen
18,5% van de volwassenen rookt (landelijk 17,2%) en een sterfte-indexcijfer van 105 voor ziekten van de ademhalingsorganen. In gemeenten met meer rokers is de sterfte aan ziekten van de ademhalingsorganen gemiddeld hoger (verband 0,53, over 337 gemeenten). Dat is een samenhang, geen bewijs dat het ene het andere veroorzaakt.
Bron: Gezondheidsmonitor en CBS/RIVM-sterfte, eigen berekening
In Zaanstad doen minder mensen vrijwilligerswerk dan in Nederland
20,1% van de volwassenen doet vrijwilligerswerk, tegenover 24,7% in Nederland.
Bron: Gezondheidsmonitor (GGD'en, CBS en RIVM), 2024 (modelschatting)
Cijfers per wijk en buurt zijn modelschattingen. Alle gezondheidscijfers staan hieronder bij ‘Alle cijfers per onderwerp’.
Zaanstad in het kort
Zaanstad is met ongeveer 165.000 inwoners een zeer grote gemeente, waar het inwonertal de afgelopen vijf jaar flink gegroeid is. Het is er ruim vier keer zo dicht bebouwd als landelijk.
- 165.201
- inwoners
- 74.677
- huishoudens
- € 389.000
- gemiddelde WOZ-waarde
- 2.242
- inwoners per km²
+5,3% sinds 2021
gemiddeld 2,2 personen
landelijk € 398.000
landelijk 539
Leeftijdsopbouw (2026)
Een op de vijf inwoners is 65 jaar of ouder, net als landelijk.
- 0 tot 15 jaar: 16%
- 15 tot 25 jaar: 11%
- 25 tot 45 jaar: 27%
- 45 tot 65 jaar: 26%
- 65 tot 80 jaar: 14%
- 80+ jaar: 5%
Zaanstad vergeleken met Nederland
Gemiddelde WOZ-waarde 2025
€ 389.000 · landelijk € 398.000
Ongeveer even duur als landelijk.
Gemiddeld bruto jaarinkomen per inwoner 2024
€ 33.100 · landelijk € 34.900
Iets lager dan landelijk.
Huurwoningen 2025
46% · landelijk 42%
Ongeveer een tiende meer dan landelijk.
Inwoners met werk 2024
71% · landelijk 72%
Ongeveer even hoog als landelijk.
Inwoners van 65 jaar en ouder 2026
19% · landelijk 21%
Ongeveer een tiende minder dan landelijk.
Afstand tot de huisarts 2025
0,9 km · landelijk 1,1 km
Ongeveer een vijfde dichterbij dan landelijk.
Het streepje is het landelijk gemiddelde. Bron: CBS.
Alle cijfers per onderwerp
Bevolking
165.201inwoners
Er zijn bijna 75.000 huishoudens, gemiddeld met 2,2 personen. Met 2.242 inwoners per km² is Zaanstad ruim vier keer zo dicht bebouwd als landelijk.
Bekijk de cijfersVerberg de cijfers
| Kenmerk | Zaanstad | 5 jaar eerder | Verschil | Nederland |
|---|---|---|---|---|
| Inwoners2026 | 165.201 | 156.901 | +5,3% | 18.130.208 |
| Huishoudens2026 | 74.677 | 70.545 | +5,9% | 8.474.674 |
| Gemiddelde huishoudensgrootte2026 | 2,2 | 2,2 | 0,0 | 2,1 |
| Inwoners per km²2026 | 2.242 | 2.124 | +5,6% | 539 |
| Oppervlakte totaal (hectare)2026 | 8.324 | 8.324 | 0,0% | 4.154.337 |
Wonen
€ 389.000gemiddelde WOZ-waarde van een woning
In Zaanstad staan ruim 72.000 woningen, waarvan ruim de helft koopwoningen. Een woning is gemiddeld € 389.000 waard, ongeveer even duur als landelijk.
Bekijk de cijfersVerberg de cijfers
| Kenmerk | Zaanstad | 5 jaar eerder | Verschil | Nederland |
|---|---|---|---|---|
| Woningvoorraad2025 | 72.329 | 68.947 | +4,9% | 8.274.478 |
| Gemiddelde WOZ-waarde2025 | € 389.000 | € 256.000 | +52,0% | € 398.000 |
| Koopwoningen2025 | 54% | 55% | -1 pp | 57% |
| Huurwoningen2025 | 46% | 45% | +1 pp | 42% |
Inkomen en werk
€ 33.100gemiddeld bruto jaarinkomen per inwoner
Het gemiddelde bruto jaarinkomen per inwoner is € 33.100, iets lager dan landelijk. 71% van de inwoners heeft werk, ongeveer even hoog als landelijk. Er zijn ruim 23.000 bedrijfsvestigingen.
Bekijk de cijfersVerberg de cijfers
| Kenmerk | Zaanstad | 5 jaar eerder | Verschil | Nederland |
|---|---|---|---|---|
| Gemiddeld bruto jaarinkomen per inwoner2024 | € 33.100 | € 25.700 | +28,8% | € 34.900 |
| Personen in armoede2024 | 3,8% | – | – | 3,1% |
| Nettoarbeidsparticipatie2024 | 71% | 68% | +3 pp | 72% |
| Bedrijfsvestigingen2025 | 23.165 | 16.835 | +37,6% | 2.551.540 |
Voorzieningen en mobiliteit
0,9 kmgemiddelde afstand tot de huisarts
Alles ligt dichtbij: de huisarts, een grote supermarkt en een school liggen gemiddeld binnen 1,0 km. Gemiddeld heeft een huishouden 0,9 auto's.
Bekijk de cijfersVerberg de cijfers
| Kenmerk | Zaanstad | 5 jaar eerder | Verschil | Nederland |
|---|---|---|---|---|
| Afstand tot huisarts2025 | 0,9 km | 0,8 km | +0,1 | 1,1 km |
| Afstand tot grote supermarkt2025 | 0,7 km | 0,6 km | +0,1 | 1,0 km |
| Afstand tot school2025 | 0,8 km | 0,8 km | 0,0 | 0,8 km |
| Personenauto's per huishouden2026 | 0,9 | – | – | 0,9 |
Misdaadcijfers
In 2025 registreerde de politie ongeveer 7.700 misdrijven in Zaanstad. Per inwoner is dat ongeveer even hoog als landelijk. Het aantal is ten opzichte van 2020 gestegen met bijna een tiende. De grootste categorie is vermogensmisdrijven, goed voor ruim de helft van het totaal.
- 7.680
- misdrijven in 2025
- 47,2
- per 1.000 inwoners
- 4.240
- Vermogensmisdrijven
2020: 7.165
landelijk 45,2
grootste categorie
Bekijk de cijfersVerberg de cijfers
Ontwikkeling per jaar
| 2019 | 7.210 | 46,2 /1.000 | |
| 2020 | 7.165 | 45,7 /1.000 | |
| 2021 | 6.810 | 43,4 /1.000 | |
| 2022 | 7.070 | 45,0 /1.000 | |
| 2023 | 7.270 | 45,5 /1.000 | |
| 2024 | 7.465 | 46,3 /1.000 | |
| 2025 | 7.680 | 47,2 /1.000 |
Soort misdrijf (2025)
| Vermogensmisdrijven | 4.240 | 26,0 /1.000 |
| Verkeersmisdrijven | 1.325 | 8,1 /1.000 |
| Vernielingen,misdropenborde/gezag | 980 | 6,0 /1.000 |
| Gewelds- en seksuele misdrijven | 850 | 5,2 /1.000 |
| Drugsmisdrijven | 125 | 0,8 /1.000 |
| Misdrijven WvSr (overig) | 70 | 0,4 /1.000 |
| Vuurwapenmisdrijven | 60 | 0,4 /1.000 |
| Misdrijven overige wetten | 30 | 0,2 /1.000 |
Bron: CBS en politie, geregistreerde criminaliteit per gemeente. De politie registreert alleen misdrijven waarvan melding of aangifte is gedaan.
Voorzieningen in de buurt
In Zaanstad is de dichtstbijzijnde huisartsenpraktijk gemiddeld 0,9 km van een woning, ongeveer een vijfde dichterbij dan gemiddeld in Nederland. Binnen 1 km liggen gemiddeld 1,6 grote supermarkten, binnen 3 km 9,8. Een basisschool ligt gemiddeld op 0,8 km en binnen 1 km zijn er gemiddeld 1,4. Het dichtstbijzijnde treinstation is gemiddeld 2,1 km weg, 2,5 keer zo dichtbij als gemiddeld in Nederland. Het dichtstbijzijnde ziekenhuis ligt gemiddeld op 3,0 km, ongeveer twee vijfde dichterbij dan gemiddeld in Nederland.
Bekijk de cijfersVerberg de cijfers
| Voorziening | Zaanstad: afstand | Gemiddeld aantal binnen bereik | Nederland: afstand |
|---|---|---|---|
| Huisartsenpraktijk | 0,9 km | 1,1 binnen 1 km | 1,1 km |
| Apotheek | 1,1 km | – | 1,3 km |
| Ziekenhuis | 3,0 km | 0,9 binnen 5 km | 5,0 km |
| Grote supermarkt | 0,7 km | 1,6 binnen 1 km | 1,0 km |
| Overige dagelijkse boodschappen | 0,6 km | 5,8 binnen 1 km | 0,9 km |
| Restaurant | 0,7 km | 5,6 binnen 1 km | 0,9 km |
| Café | 1,4 km | 1,9 binnen 1 km | 1,5 km |
| Kinderdagverblijf | 0,6 km | 3,0 binnen 1 km | 0,7 km |
| Buitenschoolse opvang | 0,6 km | 2,0 binnen 1 km | 0,7 km |
| Basisschool | 0,8 km | 1,4 binnen 1 km | 0,8 km |
| Middelbare school | 1,7 km | 3,1 binnen 3 km | 2,5 km |
| Treinstation | 2,1 km | – | 5,2 km |
| Bibliotheek | 2,8 km | – | 2,0 km |
| Zwembad (binnen) | 2,5 km | – | 3,5 km |
| Museum | 3,4 km | 3,3 binnen 5 km | 4,0 km |
| Bioscoop | 5,0 km | 1,1 binnen 5 km | 6,6 km |
Bron: CBS, Nabijheid voorzieningen (2025). Afstanden en aantallen zijn gemiddelden over alle woningen in het gebied, gemeten over de weg.
Energieverbruik
Een woning in Zaanstad gebruikt gemiddeld 770 m³ aardgas per jaar, ongeveer even veel als gemiddeld in Nederland. De elektriciteitslevering is gemiddeld 2.390 kWh per woning, bijna een tiende minder dan gemiddeld in Nederland; na aftrek van wat zonnepanelen terugleveren is dat 1.880 kWh.
Bekijk de cijfersVerberg de cijfers
| Kenmerk | Zaanstad | Nederland (gemiddelde) |
|---|---|---|
| Aardgasverbruik per woning | 770 m³ | 790 m³ |
| Elektriciteitslevering per woning | 2.390 kWh | 2.580 kWh |
| Netto elektriciteitslevering (na teruglevering) | 1.880 kWh | 1.810 kWh |
| Woningen met stadsverwarming | 5% | 7% |
Bron: CBS, Energieverbruik particuliere woningen (2025). Gemiddelden per woning; gebieden met te weinig woningen worden door het CBS niet getoond.
Werk en uitkeringen
In Zaanstad heeft 71% van de inwoners van 15 tot 75 jaar werk, ongeveer even hoog als landelijk. Van de inwoners vanaf 15 jaar ontvangt 3% bijstand (landelijk 3%), 1% een werkloosheidsuitkering (landelijk 1%), 7% een arbeidsongeschiktheidsuitkering en 20% AOW; bijna 3.800 mensen leven van bijstand.
Bekijk de cijfersVerberg de cijfers
| Kenmerk | Zaanstad | Nederland |
|---|---|---|
| Netto arbeidsparticipatie (2024) | 71% | 72% |
| Werknemers (% van de werkenden) | 83% | 83% |
| Werknemers met flexibele arbeidsrelatie | 28% | 27% |
| Zelfstandigen zonder personeel (zzp) | 15% | 14% |
| Bijstand (% van de inwoners vanaf 15 jaar, 2026) | 3% | 3% |
| Werkloosheidsuitkering | 1% | 1% |
| Arbeidsongeschiktheidsuitkering | 7% | 5% |
| AOW | 20% | 22% |
Bron: CBS, Arbeidsdeelname (2024) en Personen met een uitkering (maart 2026). Het CBS rondt af en laat gebieden met weinig inwoners weg.
Welvaart en opleiding
28% van de inwoners van 15 tot 75 jaar heeft een hbo- of wo-opleiding, landelijk is dat 33%; 28% heeft hooguit basisonderwijs, vmbo of mbo 1 (landelijk 26%). Van de huishoudens in Zaanstad hoort 42% bij de 40% met de laagste financiële welvaart van Nederland en 18% bij de 20% met de hoogste: een verdeling die dicht bij het landelijk beeld ligt. De sociaal-economische status (SES-score van het CBS) ligt rond het landelijk gemiddelde. 55% van de inwoners heeft de afgelopen vier jaar voortdurend gewerkt, 7% had in die periode geen werk.
Bekijk de cijfersVerberg de cijfers
| Kenmerk | Zaanstad | Nederland |
|---|---|---|
| Laag opgeleid (2024) | 28% | 26% |
| Middelbaar opgeleid | 44% | 41% |
| Hoog opgeleid | 28% | 33% |
| Huishoudens met laagste financiële welvaart (2024) | 42% | 40% |
| Huishoudens met middelste financiële welvaart | 41% | 40% |
| Huishoudens met hoogste financiële welvaart | 18% | 20% |
| SES-score (0 = landelijk gemiddelde) | 0,00 | 0 |
| Afgelopen 4 jaar voortdurend werkzaam | 55% | – |
| Gepensioneerd | 26% | – |
Bron: CBS, Sociaal-economische status (2024) en Bevolking 15 tot 75 jaar naar opleidingsniveau (2024). De percentielgroepen verdelen alle Nederlandse huishoudens in 40%, 40% en 20%, dus landelijk is dat per definitie 40%, 40% en 20%.
Zorg en ondersteuning
In 2025 kregen ongeveer 9.700 inwoners van Zaanstad ondersteuning vanuit de Wmo, zoals hulp bij het huishouden, hulpmiddelen of begeleiding: 60 per 1.000 inwoners (landelijk: 72). Ongeveer 5.460 jongeren tot 23 jaar kregen jeugdzorg in natura (afgerond op vijftallen door het CBS). In totaal maakten 118 van elke 1.000 inwoners gebruik van een maatwerkvoorziening in het sociaal domein (Wmo, jeugd of Participatiewet), landelijk 122.
Bekijk de cijfersVerberg de cijfers
| Kenmerk | Zaanstad | Nederland |
|---|---|---|
| Wmo-cliënten, totaal (per 1.000 inwoners) | 60 | 72 |
| Hulp bij het huishouden (per 1.000 inwoners) | 30 | 32 |
| Ondersteuning thuis (per 1.000 inwoners) | 12 | 14 |
| Hulpmiddelen en diensten (per 1.000 inwoners) | 38 | 44 |
| Verblijf en opvang (per 1.000 inwoners) | 2 | 4 |
| Totaal cliënten met een voorziening (per 1.000 inwoners) | 118 | 122 |
| Alleen Wmo (per 1.000 inwoners) | 52 | 61 |
| Alleen jeugd (per 1.000 inwoners) | 32 | 24 |
| Alleen Participatiewet (per 1.000 inwoners) | 27 | 27 |
| Jeugdhulp zonder verblijf (aantal jongeren) | 5.275 | – |
| Jeugdhulp met verblijf (aantal jongeren) | 400 | – |
| Jeugdbescherming (aantal jongeren) | 310 | – |
| Jeugdreclassering (aantal jongeren) | 95 | – |
Bron: CBS, Wmo-cliënten (2025), Jongeren met jeugdzorg (2025) en Gebruik voorzieningen sociaal domein (2025). Het CBS rondt aantallen af en publiceert alleen cijfers voor gemeenten en wijken, niet voor buurten. Het gaat om aantallen gebruikers van gemeentelijke voorzieningen, niet om personen.
Gezondheid en leefstijl
Volgens de Gezondheidsmonitor (2024) geldt in Zaanstad: 69,5% van de volwassenen ervaart de eigen gezondheid als goed (landelijk 72,8%); 18,5% van de volwassenen rookt (landelijk 17,2%); 46,9% van de volwassenen voldoet aan de beweegrichtlijn (landelijk 48,3%); 54,4% van de volwassenen heeft overgewicht (landelijk 51,6%).
Bekijk de cijfersVerberg de cijfers
Ervaren gezondheid en beperkingen
| Kenmerk | Zaanstad 2024 | Zaanstad 2020 | Nederland 2024 |
|---|---|---|---|
| Ervaart de eigen gezondheid als goed | 69,5% | 76,2% | 72,8% |
| Eén of meer langdurige aandoeningen | 36,0% | 34,1% | 34,9% |
| Langdurig beperkt vanwege gezondheid | 32,2% | 29,8% | 30,5% |
Leefstijl
| Kenmerk | Zaanstad 2024 | Zaanstad 2020 | Nederland 2024 |
|---|---|---|---|
| Rookt tabak | 18,5% | 20,2% | 17,2% |
| Overgewicht | 54,4% | 53,6% | 51,6% |
| Ernstig overgewicht (obesitas) | 18,4% | 17,5% | 16,7% |
| Voldoet aan de beweegrichtlijn | 46,9% | 47,4% | 48,3% |
| Sport wekelijks | 53,2% | 45,0% | 54,9% |
| Overmatig drinken | 5,6% | 6,1% | 5,8% |
| Zwaar drinken | 8,6% | 8,2% | 9,3% |
Mentaal welzijn en sociale contacten
| Kenmerk | Zaanstad 2024 | Zaanstad 2020 | Nederland 2024 |
|---|---|---|---|
| Eenzaam | 49,2% | 48,9% | 47,2% |
| Sterk eenzaam | 15,2% | 12,1% | 13,6% |
| (Heel) veel stress in de afgelopen 4 weken | 22,7% | 19,4% | 20,5% |
| Hoog risico op een angststoornis of depressie | 11,3% | 7,6% | 9,6% |
| Hoge veerkracht | 51,7% | – | 53,1% |
| Moeite met rondkomen | 18,2% | 18,2% | 15,3% |
| Mantelzorger | 12,6% | 12,7% | 13,7% |
| Doet vrijwilligerswerk | 20,1% | 20,1% | 24,7% |
Woonomgeving
| Kenmerk | Zaanstad 2024 | Zaanstad 2020 | Nederland 2024 |
|---|---|---|---|
| Tevreden met de woning | 86,4% | – | 88,1% |
| Tevreden met de woonomgeving | 81,1% | – | 86,9% |
| Tevreden met het groen in de omgeving | 74,7% | – | 84,1% |
| Ernstige geluidhinder door wegverkeer | 9,3% | 11,8% | 7,3% |
Bron: Gezondheidsmonitor Volwassenen en Ouderen (Gezondheidsmonitor (GGD'en, CBS en RIVM)), 2024. Cijfers per wijk en buurt zijn modelschattingen van het RIVM op basis van een enquête onder volwassenen; ze kunnen afwijken van de werkelijke situatie, vooral in kleine gebieden. Cijfers van 2012 en 2016 zijn niet goed te vergelijken met latere jaren en staan daarom niet in de tabel. Het gaat om percentages van de volwassen inwoners.
Sterfte en doodsoorzaken
In 2025 overleden 1.518 inwoners van Zaanstad. 26% overleed aan kanker (landelijk 27%) en 20% aan hart- en vaatziekten (landelijk 21%). Na correctie voor leeftijd en geslacht ligt de sterfte over 2021 t/m 2024 in Zaanstad dicht bij het landelijk gemiddelde.
Bekijk de cijfersVerberg de cijfers
Overledenen in 2025 naar doodsoorzaak
| Doodsoorzaak | Aantal in Zaanstad | Aandeel in Zaanstad | Aandeel in Nederland |
|---|---|---|---|
| Kanker (kwaadaardige nieuwvormingen) | 401 | 26,4% | 26,6% |
| Hart- en vaatziekten | 300 | 19,8% | 21,3% |
| Ziekten van de ademhalingsorganen | 100 | 6,6% | 9,0% |
| Overige doodsoorzaken (waaronder ongevallen) | 717 | 47,2% | 43,1% |
Sterfte-indexcijfer, 2021 t/m 2024 (Nederland = 100)
| Doodsoorzaak | Index Zaanstad | Afwijking van het landelijk gemiddelde |
|---|---|---|
| Alle doodsoorzaken samen | 104 | +4% |
| Kanker (kwaadaardige nieuwvormingen) | 99 | −1% |
| Hart- en vaatziekten | 102 | +2% |
| Ziekten van de ademhalingsorganen | 105 | +5% |
Bron: CBS, Overledenen naar doodsoorzaak (2025) en Sterfte-indicatoren naar doodsoorzaak (CBS/RIVM, 2021 t/m 2024). Het indexcijfer houdt rekening met de leeftijds- en geslachtsopbouw: 100 is het landelijk gemiddelde. In kleine gemeenten schommelen deze cijfers sterk van jaar tot jaar. Een afwijking is geen bewijs dat de gemeente zelf de oorzaak is.
Bron: CBS, Kerncijfers wijken en buurten. Per kenmerk het laatste jaar waarvoor het CBS een waarde heeft.
Vergelijk de cijfers
Duurste wijken van Zaandijk
- Westzaan€ 510.000
- Assendelft-Noord€ 479.000
- Assendelft-Zuid€ 453.000
Goedkoopste wijken van Zaandijk
- Kogerveldwijk€ 325.000
- Poelenburg€ 332.000
- Zaandam Zuid€ 336.000